Сойдан оккан сувнинг микдори бир суткада 10 368 000 м° ташкил килса, шундан 1 084 717 м° тош-шагалдан иборат. Бажарилган хисоб-китоблар Обширсой дарёси киргоклари гидравлик параметрларини оким микдорига боглик равишда Узгаришларини аниклаш имкониятини яратди (1 жадвал). 1 жадвал - Обширсой дарёсида оким микдорига караб унинг гидравлик параметрларини ва тош-шагал микдорини Узгариши Сув Оким Оким Оким Тош-шагалнинг Бир суткада сойдан окиб сарфи, О, | кенглиги, чукурлиги, тезлиги, , 1м° сувдаги Утадиган тош-шагалларнинг м`/с В, м Н, м м/с микдори, и микдори, м 10 7,2 0,43 2,78 0,04 31 634 20 9,2 0,58 3,39 0,04 62 556 30 12,5 0,63 3,55 0,06 161 355 60 17,7 0,79 4,14 0,08 391 570 80 18,4 0,93 4,62 0,09 650 220 120 22,6 1,06 5,05 0,10 1 084 717 Тош-шагалларни харакатга келтирувчи тезликларини аниклашда ёпишкок булмаган тош- шакаллар учун, яъни катта хажмли тог жинслари учун Ц.Е. Мирцхулава тенгламаси оркали аниклаш мумкин. Бу тенглама куйидаги куринишга эга: 8,8:Н / 2:е:т 3 =|1 . ‘(у, — у );а м О к. [9› Я ) 0,44- у ст (7/0 7/1) Бу ерда: т — иш шароитини хисобга олувчи коэффициент; п„ — зурикиш коэффициенти; у„ ва /0 — оОКИМ таркибидаги тош-шагалнинг ва сувнинг нисбий огирлиги, кгК/см?; @ — оким таркибидаги тош- шагалнинг диаметри, м; Н — оким сувининг чукурлиги, м (2-жадвал). 2 жадвал - Обширсой дарёсида оким микдорига караб унинг гидравлик параметрларини ва тош-шагалларни харакатга келтирувчи тезликлари Сув Дарёдаги Дарёдаги Дарёдаги оким тезлиги, о, | Дарёдаги тош-шагалларни сарфи, © оКИМ оКИМ м/с харакатлантирувчи тезлик з,° °’ | кенглиги, В, | чукурлиги, Н, 4=0,15 м 4=0,15 м м`/с 9=0,1 м учун 4=0,1 м учун М м учун учун 10 7,2 0,43 2,78 2,91 3,08 3,42 20 10,2 0,55 3,24 3,39 3,27 3,66 22 10,7 0,56 3,31 3,47 3,30 3,69 30 12,5 0,63 3,55 371 3,39 3,80 36 13,7 0,66 3,70 3,87 3,44 3,86 60 17,7 0,79 4,14 4,33 3,58 4,04 80 20,4 0,87 4,42 4,62 3,67 4,14 120 25,0 0,99 4,83 5,05 3,78 4,28 Обширсой дарёсида жойлашган диаметри 4=0,1 м булган тош-шагалларни оким сув сарфи ©0=22 м`/с дан ошганда ва 4=0,15 м булган тош-шагалларни оким сув сарфи О=36 м`/с дан ошганда кийинчиликларсиз харакатга келтиради. Шундай килиб, Обширсой дарёсининг тубини ва киргокларини ювилиши асосан сел- тошкин сувлари Утган пайтларда содир булмокда. Бу пайтларда сойнинг сув сарфи 120 м’/сек га етмокда. Хозирги вактда сел сувларининг окиши натижасида сойнинг бош кисмида эни 20-25 м, чукурлиги эса 1-1,5 м Узан пайдо булган. Бу Уузанни сойнинг охиригача давом эттириш оркали сел сувларини Утказадиган канал куриш, унинг туби ва киргокларини бетон ёки тош билан мустахкамлаш мумкин. Узан атрофига дарахтлар Утказиш натижасида сойнинг Узани ва киргокларини емирилишдан асраш мумкин. Бу усулдан ташкари сойнинг узунаси буйлаб хар 500 м да, баландлиги 3,0 м булган запрудлар куриш хам сойдаги оким нишаблигини камайтириш оркали сел сувларининг тезлигини камайтиришга олиб келади. Бунинг натижасида сой тубининг ювилиши тухтатилади. Сойнинг чап киргогида жойлашган ахоли турар жойларини ва Фаргона-Сох автомобил йулига караб емирилиб кетаётган киргогини ювилишдан асраш учун бу киргокни ювилаётган