мушкул булсада, уни назардан кочирмаслик атроф-мухитдаги биолигик хилма-хилликни асраб колишга озгина хисса булиб хизмат килади. Шундай килиб, сув омборларини ишлатиш ишончлилигига таъсир этувчи экологик омиллар сув омборида ва унинг сув мухофазаси зонасида юзберадиган жараёнлар натижасида сув сифатини Узгариши ва уни иншоотлар техник холатига таъсир этиши оркали фаркланади ва бахоланади. Ушбу омилларни гидрологик, гидрохимик ва гидробиологик турларга ажратиб курсатиш мумкин. Хар бир омилни юзага келмаслиги ёки унинг таъсирини кам булишини таъминлаш учун уларнинг хар бирига алохида ёндашув асосида уларнинг юзага келиши сабабларини аниклаш ва ушбу сабабларни олдини олиш чораларини белгилаб амалга ошириш лозим саналади (1-жадвал). 1-жадвал-Сув омборлари эксплуатацияси ишончлилигига таъсир этувчи экологик омиллар ва уларни олдини олишнинг тезкор тадбирлари Сув омборини ИшОНЧлИ No | ишлашига таъсир этувчи | Таъсирларнинг олдини олишнинг тезкор тадбирлари экологик омиллар Сув юзасини доимий кузатиш ишларини йулга куйиш. Сув омбори акваториясини хар Ййили — Усимликлар колдикларидан тозалаш ишларини олиб бориш. Сув омборидаги сув сифатининг ёмонлашуви (агрессивлашуви) Сув юзасини доимий кузатиш ишларини йулга куйиш. Сув омбори акваториясини сузиб юрувчи Усимликлар колдиклари ва жисмлардан тозалаш ишларини доимий равишда олиб бориш. Сув _ омборидаги сув юзасида Уусимлик колдиклари ва турли жисмларнинг сузиб юриши Сув омбори атрофини доимий кузатиш ишларини Йулга куйиш. Сув омборида тулкин пайдо булиши ва унинг киреокларини ювилишига карши тадбирларни амалга ошириш. Сув омбори хавзасининг лойкага тулиши — натижасида — фойдали хажмни камайиши Сув омборига ташланаётган сувлар сифатини кузатиш ва Урганишни йулга куйиш. Сув омборининг кулмакка айланадиган Ута саёз ва алохида жойлашган кичик кисмларини дамбалар билан тусиб уларни сув омборидан ажратиб ташлаш. Сув минерализациясининг ортиши Сув омбори Усимликлар пайдо буладиган саёз кисмларини кузатиш ишларини йулга куйиш. Усимликлар коплайдиган саёз кисмларни иложи борича сув омборидан ажратиб ташлаб Усимлик Усишига йул куймаслик. Усимликлардан тозалаш ишларини мунтазам олиб бориш. Сув омборида юкори сув Утлари билан копланадиган кисмларида сув Утларига карши — биологик — кураш чораларини куллаш. Сув омбори хавзаси кисмларини усимликлар коплаши Сув мухофазаси зонаси мунтазам чегаралариини аник Сув — омбори сув — мхофазаси | белгилаш ва у ерда доимий кузатувни йулга куйиш. хавзаси чегараларини бузилиши Сув мухофазаси зонасида факат рухсат этилган хУужалик фаолиятини олиб борилишига эришиш Ирригация сув омборларини эксплуатация килишда юкорида келтирилган экологик омилларни хисобга олган холда, шошилинч чора-тадбирлар Уз вактида режалаштирилиб олиб борилса, уларда учраб турадиган носозликларни, авария холатларини олди олиниб, сув омбори эксплуатацияси ишончлилиги янада ортади ва такомиллашади, сув омбори захирасидаги сувдан эса самарали фойдаланишга эришилади. - 15 -