Томчилатиб сугориш тизимларида сув Уусимликка кувур ва шланглар воситасида етказиб берилиши ва тизим бир жойда доимий туриши туфайли сугориш ва озиклантириш жараёнларини тулик автоматлаштириш имконияти яратилади. Даланинг факат экинлар жойлашган кисмигина намланади. Бунда дала тупроги котмайди, натижада тупрокни юмшатиш (культивация) ва ундан кейин яна арик олишга хожат колмайди. Угит сув билан бирга берилганлиги боис, Угитлаш учун техника ишлатишнинг зарурияти йуколади. Натижада мехнат ва ёнилеи мойлаш материаллари сарфи камаяди. Бундан ташкари сувчиларнинг далада кетмон кутариб арик тутирлаб юриши хамда сув тарашига зарурият йуклиги боис сугоришдаги кул мехнати хам енгиллашади. У/ Суторишга ишлатилаётган сувнинг тежалиши; Томчилатиб сугориш тизимининг энг асосий афзаллиги унинг мавжуд сувдан самарали фойдаланиш имкониятини яратишидир. Томчилатиб суториш тизимлари кулланилганда сугоришга ишлатиладиган сув микдори бошка суториш усулларидагига нисбатан 20 % дан 80 % гача кам булади. Сувни тежаш катталиги жойнинг табиий-иклим ва тупрок шароитлари, етиштирилаётган экин тури ва кулланилаётган томчилатиб сутгориш тизимининг техник курсаткичларига боглик равишлда турли даражада булади. Томчилатиб сутгоришда куйидагилар хисобига сувни тежашга эришилади: о сутгориш режимининг узига хослиги (сугориш меъёрининг Уусимликнинг сувга булган талабига мослиги); о сукториладиган (намланадиган) майдоннинг чекланганлиги (сув тУтридан-тутри Уусимликнинг илдизи ривожланадиган катламга етказиб берилади); о тупрокдан бугланадиган сув микдорининг камлиги (даланинг куп кисми курук колади); о бегона Утлар ривожланишини чекланиши (маъзкур Утлар булмаганлиги туфайли барча сув экинга тегишли булади); о сугоришга берилаётган сувнинг дала буйлаб таркалиб кетмаслиги ва тупрокка сингиб кетмаслиги (бутгланиш юзаси ва тупрокка сув сизилиши камаяди); о даладан ташламага сув ташланмаслиги (сув эгатдан чикмайди ва окавага ташланмайди). Кайд этилган - учта асосий афзалликдан - ташкари томчилатиб — сугориш тизимларининг куйидаги бир канча ижобий томонлари мавжуд: 1) томчилатиб сутгориш озукани (утитни) усимлик ривожининг турли фазаларида Усимлик эхтиёжига мос равишда суториш сувига кушиб бериш имкониятини яратади. Бунда бериладиган Угит микдори 50 % гача камайиши мумкин. 2) томчилатиб сутгориш тизими сув ва озукани экин майдони буйича бир текис таксимланишини таъминлайди. Бунда Усимликлар бир хил ривожланади ва хосили хам бир вактда пишади. Натижада хосилни Йигиб олиш осонлашади. 3) экин даласини чекланган равишда намланиши далага механизмлар киришига имконият колдиради. Дала куришини кутишга хожат йуклиги боис агротехник тадбирларни сугориш билан бир вактда олиб бориш мумкин, яъни мехнатни тутри ташкил этишга имконият яратилади. 4) сутгориш вактида даладан окава чикмаганлиги боис тупрок эрозияси буткул бартараф этилади. Ушбу жихат катта нишабли ва текисланмаган майдонларда томчилатиб сугоришни куллаш айникса катта самара беришини курсатади. 5) сувни тупрокка шимилишининг чекланганлиги ер ости сувлари сатхининг кутарилиб кетишига имконият колдирмайди, демак дала боткокланмайди ва шурланмайди. 6) сугоришга бир вактда бериладиган сув сарфининг кичиклиги кам дебетли сув манбаларидан (кудуклардан) фойдаланишга, ёки ушбу кам сув билан катта майдонларни сугоришга имконият яратади; - 12 -